Feedforward in Leiderschap

Meekijken met het MT van een IT-directie waar AI het werk verandert

Praktijkcase bij een grote mediaorganisatie

Voor een heidag had het managementteam (MT) van de IT-directie van een grote mediaorganisatie geïnventariseerd welke functies en vaardigheden door AI, data en automatisering veranderen. Ook de functies die voor de toekomst van de afdeling belangrijk zijn, kwamen in beeld. De ochtend stond in het teken van die inventarisatie. Ik schoof aan als fly on the wall. In de middag werkten we aan de vraag wat deze veranderingen van de leidinggevenden zelf vragen in het meenemen van hun teams in de nodige veranderingen.

Die inventarisatie hoorde bij de strategische personeelsplanning. De inhoudelijke richting leek al aardig duidelijk: meer werken met AI en data, verder automatiseren en beter samenwerken tussen teams. De uitdaging zat in de uitvoering. Nieuw werk vraagt tijd die ergens vandaan moet komen. Bij een besluit dat verschillende teams raakt, wil iedereen weten wie de knoop doorhakt en of het MT daar later nog op terugkomt.

Meekijken in het MT-overleg

Tijdens zo’n fly on the wall bespreekt het MT zijn eigen werk. Dat levert ander materiaal op dan een oefencasus. Iedereen aan tafel kent de eigen opgave en kan de gevolgen van een keuze voor de afdeling bespreken.

Ik lette op hoe het MT koos wanneer meerdere zaken om voorrang vroegen, wie verantwoordelijkheid nam voor een besluit en of de groep afwijkende inzichten onderzocht. Ook het omgaan met onzekerheid en spanning hoorde daarbij. De taal aan tafel telde mee: ging het over wat ‘wij’ gaan doen, of over wat ‘zij’ en ‘de organisatie’ moeten veranderen?

In de workshop gebruikten we het overleg van die ochtend als vertrekpunt. De leden konden hun eigen beeld van het gesprek naast mijn observaties leggen. Daarna bespraken we wat dit van hen vraagt in hun dagelijkse werk als leidinggevende. Als je wilt dat medewerkers over teamgrenzen samenwerken en nieuwe werkwijzen proberen, wat laat je daarvan dan zelf zien wanneer het in het MT schuurt?

Ik noem dat soms ‘visjes hengelen’: met een concrete waarneming en een open vraag zoeken naar wat nog niet wordt gezegd. Bijvoorbeeld: ‘Ik merk dat we snel instemmen. Welke vraag ligt ook nog onder de tafel?’ Het vraagt wel dat de groep vervolgens iets doet met wat er gezegd wordt. Alleen uitnodigen om je mening te geven is voor medewerkers weinig waard als het besluit daarna op dezelfde manier valt.

Growth mindset terwijl het werk doorgaat

De nieuwe vaardigheden uit de inventarisatie vragen tijd om te oefenen. Dat bracht ons bij growth mindset. Daarmee bedoel ik dat je iets nieuws probeert, een aanname toetst en eerlijk kijkt naar wat het oplevert. Op basis daarvan ga je door, stuur je bij of stop je. Ondertussen blijf je verantwoordelijk voor de kwaliteit van het werk en het resultaat.

In de voorbereiding kwam een praktische vraag naar voren: hoe bescherm je tijd om te leren onder operationele druk? Medewerkers kunnen nieuwe toepassingen pas uitproberen en vaardigheden ontwikkelen als ze daarvoor tijd krijgen. Het MT moet dus bespreken welk werk voorrang krijgt en wat voorlopig minder aandacht krijgt. Een oproep om te experimenteren helpt weinig wanneer alle bestaande prioriteiten blijven staan.

In de workshop bespraken we hoe je een proef klein genoeg maakt om ervan te leren. Begin met één aanname die je wilt toetsen. Spreek af welke eisen aan kwaliteit vaststaan, wie de stap zet en wanneer je samen naar de uitkomst kijkt. Ook als iets tegenvalt, levert de proef iets op wanneer je de aanpak daarna aanpast.

Abonneer je op onze maandelijkse nieuwsbrief en ontvang de nieuwste artikelen, programma's en praktijkcases!

Wat het MT zelf kan voordoen

Een ander onderdeel van de workshop ging over feedforward communicatie. Daarmee maak je bespreekbaar welk gedrag helpt bij de gemeenschappelijke opgave én wat je in een volgende situatie van elkaar nodig hebt. Je begint bij een concreet moment, benoemt het gedrag en het effect ervan, en kijkt vooruit. Dat vraagt meer van de MT-leden dan elkaar na afloop vertellen dat ze ‘beter moeten samenwerken’.

Voor de afronding lagen mogelijke werkafspraken klaar: bij een nieuwe prioriteit benoemen wat ervoor wijkt, bij een besluit afspreken wie de eerste stap zet en wanneer je erop terugkomt. Een voorstel voor de borging was tien minuten feedforward per maand op één gekozen MT-afspraak. Medewerkers merken aan zulke alledaagse besluiten of er werkelijk ruimte is om te leren en samen te werken.

De laatste vraag aan het MT was: ‘Als medewerkers precies gaan doen wat dit MT vandaag heeft voorgedaan, helpt dat dan de gewenste toekomst te realiseren?’ Die vraag kun je ook stellen na het eerstvolgende gewone MT-overleg. Daar komen de nieuwe plannen immers weer naast het werk dat vandaag af moet.

Meer weten?

Ik kijk vaker als fly on the wall mee in het werk van leidinggevende teams en gebruik hun eigen overleg daarna in een workshop. Wil je hierover meer weten? Neem dan contact met mij op.

schrikkema@dir.nl

Mobiele versie afsluiten